Jack Russell Terrier

1. INFORMACJE OGÓLNE

Nazwa rasy: Jack Russell Terrier

Nazwa angielska: Jack Russell Terrier

Kraj pochodzenia: Wielka Brytania

Kraj patronacki:

Klasyfikacja: Systematyka Ras World Dog Federation

Grupa:  III – Terriery

Próby pracy: Nie podlega Przeznaczenie: terrier pracujący, pies do norowania, pies do towarzystwa

2. HISTORIA RASY

Jack Russell Terrier wywodzi się z Anglii.

Rasa została ukształtowana w XIX wieku dzięki pracy duchownego Johna Russella, który hodował i rozwijał linię terrierów przeznaczonych do pracy podczas polowań.

Psy miały towarzyszyć foxhoundom, a następnie wchodzić do nor i wypędzać lisa oraz inną zwierzynę.

Z tej tradycji wykształciły się dwa typy terrierów o podobnym pochodzeniu, lecz różniące się między innymi wzrostem i proporcjami. Wyższy, bardziej kwadratowy typ został rozwinięty jako Parson Russell Terrier, natomiast mniejszy i nieco wydłużony jako Jack Russell Terrier.

Współczesny Jack Russell Terrier pozostaje psem do towarzystwa, jednak powinien zachowywać cechy fizyczne i psychiczne właściwe dla aktywnego terriera pracującego.

3. PRZEZNACZENIE I CECHY UŻYTKOWE

Pierwotnym przeznaczeniem Jack Russell Terriera była praca przy polowaniu, w szczególności praca w norze.

Współcześnie jest również cenionym psem rodzinnym i towarzyszącym.

Powinien posiadać:

dużą wytrzymałość,

sprawność fizyczną,

zwinność,

szybkość reakcji,

odwagę,

silny instynkt łowiecki,

zdolność do pracy w ograniczonej przestrzeni,

dobrą orientację w terenie,

odporność psychiczną.

Budowa powinna pozostawać podporządkowana funkcjonalności.

4. CHARAKTER I TEMPERAMENT

Jack Russell Terrier powinien być psem:

żywym,

czujnym,

aktywnym,

inteligentnym,

odważnym,

nieustraszonym,

energicznym,

przyjaznym,

pewnym siebie.

Powinien reagować na otoczenie z zainteresowaniem i gotowością do działania.

Typowa dla rasy jest silna osobowość oraz zdecydowanie charakterystyczne dla terrierów.

Pies może być uparty i niezależny, jednak powinien zachowywać stabilność psychiczną i możliwość prawidłowego prowadzenia.

Niepożądane są:

skrajna lękliwość,

apatia,

nadmierna nerwowość,

niestabilność psychiczna,

niekontrolowana agresja.

5. WYGLĄD OGÓLNY

Jack Russell Terrier powinien być mocnym, aktywnym i zwinnym psem o gibkim ciele średniej długości.

Sylwetka powinna być:

prostokątna,

nieco dłuższa niż wyższa,

zwarta,

dobrze umięśniona,

elastyczna,

funkcjonalna.

Pies powinien sprawiać wrażenie wytrzymałego, ale nie ciężkiego.

Charakterystyczne są:

prostokątna sylwetka,

głęboka klatka piersiowa,

mocna głowa,

dobrze rozwinięte szczęki,

małe, żywe oczy,

ruchliwe uszy,

mocna szyja,

proste kończyny,

dobrze umięśniony zad,

sprężysty ruch.

Niepożądana jest budowa ciężka, ociężała lub pozbawiona typowej dla rasy zwinności.

6. FUNKCJONALNOŚĆ I PROPORCJE

Jack Russell Terrier powinien być dłuższy niż wyższy.

Tułów powinien mieścić się w prostokącie.

Głębokość klatki piersiowej, mierzona od kłębu do mostka, powinna odpowiadać długości kończyny przedniej mierzonej od łokcia do podłoża.

Obwód klatki piersiowej mierzony za łokciami powinien wynosić około 40–43 cm. Jest to ważna cecha funkcjonalna rasy, związana z jej zdolnością do pracy w norze.

Klatka piersiowa powinna być głęboka, ale nie nadmiernie szeroka.

Nadmierna głębokość, szerokość lub ciężkość klatki piersiowej jest niepożądana, podobnie jak budowa ograniczająca swobodę ruchu.

7. WYSOKOŚĆ I MASA CIAŁA

Idealna wysokość w kłębie: 25–30 cm.

Masa ciała powinna pozostawać proporcjonalna do wysokości i budowy psa.

Przyjmuje się orientacyjnie: około 1 kg masy ciała na każde 5 cm wysokości w kłębie.

Przykładowo:

25 cm – około 5 kg,

30 cm – około 6 kg.

Masa ciała powinna być zawsze oceniana wraz z kośćcem, umięśnieniem i kondycją.

Pies nie powinien być ani nadmiernie ciężki, ani skrajnie delikatny.

8. GŁOWA I WYRAZ

Głowa powinna być proporcjonalna do ciała.

Czaszka powinna być:

płaska,

umiarkowanie szeroka,

stopniowo zwężająca się w kierunku oczu,

następnie przechodząca w dobrze rozwiniętą kufę.

Stop powinien być dobrze zaznaczony, ale nie nadmiernie głęboki.

Kufa powinna mieć dobrą objętość. Stosunek długości kufy, mierzonej od nosa do stopu, do mózgoczaszki powinien zachowywać właściwe proporcje. Kufa powinna być nieco krótsza od odcinka od stopu do guza potylicznego.

Nos powinien być czarny.

Wargi powinny być dobrze przylegające i czarno pigmentowane.

Policzki powinny być dobrze umięśnione.

Wyraz powinien być żywy, bystry, inteligentny i zdecydowany.

9. UZĘBIENIE I ZGRYZ

Szczęka i żuchwa powinny być:

mocne,

szerokie,

głębokie,

dobrze rozwinięte.

Uzębienie powinno być mocne i funkcjonalne.

Pożądany jest prawidłowy zgryz nożycowy.

Zęby powinny być prawidłowo ustawione i umożliwiać skuteczne chwytanie.

Niepożądane są poważne braki zębowe oraz wady zgryzu wpływające na funkcjonalność.

Szczególną uwagę należy zwrócić na prawidłowy rozwój szczęki i żuchwy.

10. OCZY

Oczy powinny być:

małe,

migdałowate,

ciemne,

żywe,

inteligentne.

Spojrzenie powinno być bystre i charakterystyczne dla terriera.

Oczy nie mogą być wyłupiaste.

Powieki powinny ściśle przylegać do gałki ocznej, a ich brzegi powinny być czarno pigmentowane.

Niepożądane są oczy nadmiernie duże, wypukłe lub o nieprawidłowym wyrazie.

11. USZY

Uszy powinny być bardzo ruchliwe i jędrne.

Dopuszczalny jest typ:

guzikowaty,

opadający.

Uszy powinny być odpowiednio osadzone i zachowywać typowy dla rasy sposób noszenia.

Powinny umożliwiać psu swobodne reagowanie na bodźce z otoczenia.

Niepożądane są uszy ciężkie, pozbawione prawidłowej ruchliwości lub niezgodne z typem rasy.

12. SZYJA

Szyja powinna być:

silna,

sucha,

dobrze umięśniona,

proporcjonalna.

Powinna płynnie przechodzić w łopatki i umożliwiać swobodne noszenie głowy.

Niepożądana jest szyja krótka, ciężka lub luźna.

13. TUŁÓW

Tułów powinien mieścić się w prostokącie.

Grzbiet: prosty, mocny i stabilny.

Odległość od kłębu do nasady ogona powinna być nieco większa niż wysokość psa w kłębie.

Lędźwie: krótkie, silne i mocno umięśnione.

Klatka piersiowa: raczej głębsza niż szeroka.

Mostek powinien znajdować się mniej więcej w połowie wysokości psa mierzonej od kłębu do podłoża.

Żebra powinny być dobrze wysklepione przy kręgosłupie i stopniowo spłaszczać się ku bokom.

Klatka piersiowa powinna być na tyle wąska, aby można było objąć ją dłońmi za łokciami.

Przedpiersie powinno być wyraźnie zaznaczone i znajdować się przed stawami barkowymi.

14. KOŃCZYNY PRZEDNIE

Łopatki powinny być dobrze pochylone ku tyłowi i odpowiednio związane z tułowiem. Nie powinny być nadmiernie umięśnione.

Kończyny przednie, oglądane z przodu i z boku, powinny być proste od łokci do podłoża.

Ramiona powinny być dostatecznie długie i prawidłowo kątowane, tak aby łokcie znajdowały się pod tułowiem.

Kończyny powinny być mocne, ale nie ciężkie.

15. KOŃCZYNY TYLNE

Kończyny tylne powinny być:

silne,

muskularne,

proporcjonalne do przodu ciała.

Stawy kolanowe powinny być prawidłowo kątowane.

Śródstopia, oglądane od tyłu w swobodnej postawie, powinny być równoległe.

Stawy skokowe powinny być nisko położone.

Kończyny tylne powinny zapewniać mocny napęd podczas ruchu.

Niepożądane są słabe mięśnie, nieprawidłowe kątowanie, niestabilność stawów oraz nieprawidłowe ustawienie kończyn.

16. ŁAPY

Łapy powinny być:

nieduże,

okrągłe,

zwarte,

mocne.

Opuszki powinny być twarde i dobrze rozwinięte.

Palce powinny być średnio wysklepione.

Łapy nie powinny być skierowane ani na zewnątrz, ani do wewnątrz.

Niepożądane są łapy płaskie, miękkie lub nadmiernie wydłużone.

17. RUCH

Ruch powinien być:

harmonijny,

swobodny,

sprężysty,

energiczny,

skoordynowany.

Jack Russell Terrier powinien poruszać się z wyraźną dynamiką i lekkością.

Ruch powinien odpowiadać jego użytkowemu charakterowi i pozwalać na długotrwałą aktywność.

Podczas ruchu kończyny powinny pracować prawidłowo, bez nadmiernego unoszenia lub krzyżowania.

Niepożądane są:

sztywność,

ograniczony wykrok,

kulawizna,

niestabilność,

brak napędu,

nieprawidłowa praca kończyn.

18. OGON

Ogon naturalny.

W spoczynku może być opuszczony.

Podczas ruchu powinien unosić się.

Ogon powinien być proporcjonalny do wielkości psa i odpowiednio mocny.

W przypadku naturalnego ogona nie powinien tworzyć pełnego pierścienia ani być nieprawidłowo zakręcony.

Ocena ogona powinna uwzględniać jego funkcjonalność i harmonijne połączenie z sylwetką.

19. SZATA

Szata może występować w trzech podstawowych typach:

gładka,

szorstka,

drutowata.

Niezależnie od typu powinna być odporna na warunki atmosferyczne.

Szata powinna zapewniać naturalną ochronę podczas pracy w terenie i w norze.

Włos nie powinien być miękki, jedwabisty ani pozbawiony właściwości ochronnych.

W przypadku włosa szorstkiego lub drutowatego jego struktura powinna być wyraźna i typowa dla rasy.

Szata nie powinna być sztucznie modyfikowana w celu zmiany jej naturalnego typu.

20. UMASZCZENIE

Biel powinna dominować w umaszczeniu.

Dopuszczalne są znaczenia:

czarne,

rude,

czarno-podpalane.

Rude znaczenia mogą występować w odcieniach od jasnopłowych do bardziej intensywnych, kasztanowych.

Rozmieszczenie znaczeń powinno być harmonijne.

Kolor nie może być ważniejszy od prawidłowej budowy, zdrowia, ruchu i charakteru.

21. KONDYCJA I ZDROWIE

Jack Russell Terrier powinien być psem sprawnym, dobrze umięśnionym i przygotowanym do aktywnego życia.

Powinien posiadać:

prawidłową masę ciała,

mocny kościec,

dobre umięśnienie,

zdrową skórę,

prawidłową szatę,

sprawne kończyny,

prawidłowy ruch,

dobrą wydolność fizyczną.

Szczególną uwagę należy zwracać na zachowanie funkcjonalnej budowy klatki piersiowej, prawidłowych kończyn i sprawnego aparatu ruchu.

Niepożądane są cechy anatomiczne ograniczające zdolność do aktywności i pracy.

22. WADY

Za wady uznaje się między innymi:

brak typowego wyglądu terriera,

brak harmonii budowy,

nadmiernie ciężką lub zbyt delikatną konstrukcję,

nieprawidłowe proporcje,

zbyt szeroką lub płytką klatkę piersiową,

nieprawidłową głowę,

słabe szczęki,

nieprawidłowe uzębienie,

nieprawidłowy zgryz,

oczy wypukłe,

nieprawidłowe uszy,

słabą szyję,

nieprawidłową linię grzbietu,

słabe lędźwie,

nieprawidłowe ustawienie kończyn,

słabe umięśnienie,

nieprawidłowe łapy,

wadliwy lub mało wydajny ruch,

nieprawidłową szatę,

nadmierną lękliwość,

niestabilność psychiczną.

Wady powinny być oceniane proporcjonalnie do ich nasilenia oraz wpływu na zdrowie, dobrostan i zdolność do wykonywania pracy właściwej dla rasy.

23. WADY DYSKWALIFIKUJĄCE

Dyskwalifikacji mogą podlegać:

agresja,

wyraźna lękliwość,

poważna niestabilność psychiczna,

poważne wady fizyczne,

poważne wady anatomiczne uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie,

poważne zaburzenia ruchu,

cechy uniemożliwiające wykonywanie podstawowych funkcji ruchowych.

Samce powinny posiadać dwa prawidłowo rozwinięte jądra umieszczone w mosznie.

24. OCENA OGÓLNA

W ocenie Jack Russell Terriera należy brać pod uwagę:

typ terriera,

funkcjonalność,

proporcje,

budowę głowy,

wyraz,

uzębienie i zgryz,

oczy,

uszy,

szyję,

klatkę piersiową,

grzbiet i lędźwie,

kończyny,

łapy,

ogon,

ruch,

strukturę szaty,

umaszczenie,

temperament,

zdrowie,

kondycję.

Najważniejszym celem oceny jest zachowanie zdrowego, sprawnego, odważnego i funkcjonalnego Jack Russell Terriera, odpowiadającego typowi małego terriera pracującego.

Wygląd wystawowy nie może być ważniejszy od funkcjonalności i zdrowia.

§ 1. POSTANOWIENIA OGÓLNE

Program Hodowlany Rasy Jack Russell Terrier został opracowany na potrzeby Polskiej Organizacji Kynologicznej International Union (POK) w celu określenia zasad odpowiedzialnej hodowli, zachowania charakterystycznych cech rasy oraz prowadzenia świadomej selekcji hodowlanej.

Program ma na celu doskonalenie rasy poprzez selekcję ukierunkowaną na zdrowie, prawidłową budowę anatomiczną, sprawność ruchową, stabilny temperament, zachowanie typowych cech Jack Russell Terriera oraz dobrostan zwierząt.

Hodowla prowadzona w ramach POK opiera się na zasadach etyki hodowlanej, odpowiedzialności hodowcy, świadomej selekcji, wykorzystaniu badań diagnostycznych i genetycznych oraz zachowaniu możliwie szerokiej różnorodności genetycznej.

Szczególne znaczenie w hodowli Jack Russell Terriera ma zdrowie układu ruchu, prawidłowa budowa kończyn i rzepek, zdrowie oczu, układu neurologicznego oraz ograniczanie chorób dziedzicznych charakterystycznych dla populacji rasy.

§ 2. CELE HODOWLANE

Celem programu jest:

zachowanie prawidłowego typu i charakterystycznych cech Jack Russell Terriera,

zachowanie prawidłowych proporcji, konstrukcji kośćca i muskulatury,

zachowanie prawidłowej budowy kończyn, grzbietu i klatki piersiowej,

zachowanie sprawności ruchowej i prawidłowego, swobodnego ruchu,

ograniczanie występowania zwichnięcia rzepki oraz innych chorób aparatu ruchu,

monitorowanie zdrowia oczu i układu neurologicznego,

ograniczanie występowania chorób dziedzicznych i genetycznych,

zachowanie prawidłowej szaty i skóry,

zachowanie prawidłowego uzębienia i funkcjonalnego zgryzu,

zachowanie prawidłowej pigmentacji i charakterystycznego wyrazu rasy,

zachowanie prawidłowej kondycji i masy ciała,

zachowanie inteligencji, aktywności, odwagi i chęci współpracy z człowiekiem,

utrzymanie stabilnego i zrównoważonego temperamentu,

wykorzystywanie badań DNA i nowoczesnych metod diagnostycznych,

zachowanie możliwie szerokiej puli genetycznej,

poprawa długowieczności i jakości życia rasy.

§ 3. TYP HODOWLANY

Jack Russell Terrier powinien być psem:

małym, proporcjonalnym i harmonijnie zbudowanym,

silnym, sprawnym i wytrzymałym,

o prawidłowej konstrukcji kośćca i muskulaturze,

o prawidłowych proporcjach ciała i kończyn,

o prawidłowej budowie grzbietu i klatki piersiowej,

poruszającym się swobodnie i wydajnie,

o charakterystycznej dla rasy głowie,

o prawidłowo ukształtowanej czaszce i kufie,

o prawidłowo osadzonych oczach i uszach,

o prawidłowym uzębieniu i funkcjonalnym zgryzie,

o prawidłowej pigmentacji,

o zdrowej skórze i prawidłowej strukturze szaty,

aktywnym i sprawnym fizycznie,

inteligentnym i czujnym,

odważnym i pewnym siebie,

przyjaznym wobec człowieka,

podatnym na szkolenie,

o stabilnym i zrównoważonym temperamencie.

Jack Russell Terrier powinien zachowywać cechy użytkowe właściwe dla rasy, w tym sprawność, wytrzymałość, aktywność i naturalną gotowość do pracy.

Nie należy promować cech ekstremalnych, które mogą prowadzić do pogorszenia zdrowia, sprawności lub jakości życia psa.

§ 4. WYMAGANIA DLA PSÓW HODOWLANYCH

Do hodowli mogą zostać dopuszczone wyłącznie psy i suki, które:

posiadają rodowód uznawany przez POK,

uzyskały wymagane kwalifikacje hodowlane,

posiadają ocenę zgodności ze wzorcem rasy,

mają stabilny temperament,

nie wykazują nieuzasadnionej agresji ani skrajnej lękliwości,

posiadają prawidłową budowę i ruch,

są wolne od wad uniemożliwiających odpowiedzialne wykorzystanie hodowlane,

posiadają obowiązkowy profil DNA,

posiadają wymagane badanie rzepek,

posiadają wymagane badanie okulistyczne,

posiadają wymagane badania genetyczne określone dla rasy,

są w dobrej kondycji fizycznej i ogólnym stanie zdrowia.

§ 5. WIEK HODOWLANY

Do hodowli dopuszcza się psy i suki po osiągnięciu odpowiedniej dojrzałości fizycznej i psychicznej, uzyskaniu wymaganych kwalifikacji hodowlanych oraz wykonaniu obowiązkowych badań.

Pierwsze krycie suki zaleca się po osiągnięciu odpowiedniej dojrzałości organizmu, nie wcześniej niż po ukończeniu 15 miesiąca życia.

Suka traci uprawnienia hodowlane z dniem 31 grudnia w roku kalendarzowym, w którym kończy 8 lat.

Reproduktor może zostać wykorzystany w hodowli po ukończeniu 15 miesiąca życia, pod warunkiem uzyskania wymaganych uprawnień oraz wykonania obowiązkowych badań.

POK nie określa górnej granicy wieku dla psa. Samiec może być wykorzystywany w hodowli bez limitu wieku, jeżeli jego stan zdrowia, sprawność i zdolność rozrodcza pozwalają na bezpieczne wykorzystanie hodowlane.

Dobór wieku hodowlanego powinien zawsze uwzględniać dobrostan zwierzęcia, jego rozwój oraz stan zdrowia.

§ 6. OBOWIĄZKOWY PROFIL DNA

Każdy pies i suka przeznaczone do hodowli muszą posiadać profil DNA wykonany w laboratorium akceptowanym przez POK.

Profil DNA jest obowiązkowym warunkiem uzyskania kwalifikacji hodowlanych.

Profil DNA służy do:

identyfikacji psa,

potwierdzania pochodzenia potomstwa,

zabezpieczenia dokumentacji hodowlanej,

zwiększenia wiarygodności rodowodów,

ograniczenia możliwości błędnego określenia pochodzenia.

Profil DNA nie zastępuje badań genetycznych dotyczących chorób dziedzicznych.

§ 7. OBOWIĄZKOWE BADANIA ZDROWOTNE

Przed uzyskaniem kwalifikacji hodowlanych psy i suki muszą posiadać wymagane badania zdrowotne zgodnie z aktualnymi wymaganiami POK.

7. 1. OCENA RZEPEK

Ocena rzepek jest obowiązkowym badaniem hodowlanym.

Badanie powinno zostać wykonane przez lekarza weterynarii posiadającego odpowiednie kwalifikacje, a wynik odpowiednio udokumentowany.

Celem badania jest ograniczenie występowania zwichnięcia rzepki oraz innych nieprawidłowości wpływających na sprawność ruchową.

Do hodowli zaleca się osobniki z wynikiem PL 0/0.

Osobniki z istotną niestabilnością rzepek nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 2. OCENA APARATU RUCHU

U psów hodowlanych należy zwracać uwagę na prawidłową budowę i funkcjonowanie aparatu ruchu, w szczególności kończyn, stawów, kręgosłupa i obręczy miednicznej.

Należy obserwować występowanie kulawizny, bólu, ograniczenia ruchu, niestabilności stawów, nawracających urazów oraz innych nieprawidłowości mogących mieć znaczenie dla zdrowia i użytkowości psa.

Osobniki z poważnymi chorobami aparatu ruchu wpływającymi na funkcjonowanie nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 3. BADANIE OKULISTYCZNE

Badanie okulistyczne jest wymaganym elementem oceny zdrowia psa hodowlanego.

Badanie powinno umożliwiać ocenę budowy i funkcjonowania oczu oraz wykrywanie chorób mogących mieć podłoże dziedziczne.

Szczególną uwagę należy zwrócić na choroby soczewki, siatkówki, rogówki i inne zmiany okulistyczne istotne dla zdrowia rasy.

Osobniki z poważnymi chorobami oczu o podłożu dziedzicznym lub zmianami powodującymi ból albo ograniczenie funkcjonowania nie powinny być wykorzystywane w hodowli.

7. 4. BADANIA GENETYCZNE

W hodowli Jack Russell Terriera należy wykorzystywać dostępne i wiarygodnie zwalidowane badania genetyczne dotyczące chorób występujących lub mogących występować w populacji rasy.

W szczególności uwzględnia się:

PLL – pierwotne zwichnięcie soczewki,

SCA – dziedziczną ataksję rdzeniowo-móżdżkową,

LOA – ataksję o późnym początku,

JBD – młodzieńczą encefalopatię,

DM – mielopatię zwyrodnieniową, jeżeli badanie jest dostępne i uzasadnione w danej linii,

inne choroby genetyczne, jeżeli zostaną potwierdzone jako istotne dla populacji rasy.

Wyniki badań genetycznych powinny być uwzględniane przy planowaniu kojarzeń.

Nosicielstwo mutacji nie musi automatycznie oznaczać wykluczenia wartościowego genetycznie osobnika z hodowli, jeżeli możliwe jest bezpieczne zaplanowanie kojarzenia z osobnikiem wolnym od danej mutacji.

Nie należy kojarzyć dwóch osobników będących nosicielami tej samej mutacji autosomalnie recesywnej, jeżeli takie skojarzenie stwarza ryzyko urodzenia chorego potomstwa.

7. 5. OCENA UZĘBIENIA I ZGRYZU

U psów hodowlanych należy zwracać uwagę na prawidłowe uzębienie, ustawienie zębów, rozwój szczęki i żuchwy oraz funkcjonalność zgryzu.

Poważne wady zgryzu wpływające na prawidłowe funkcjonowanie psa powinny stanowić podstawę do wykluczenia z hodowli.

7. 6. OCENA OGÓLNEGO STANU ZDROWIA

Pies i suka hodowlana powinny pozostawać w dobrej kondycji fizycznej i posiadać aktualną ocenę stanu zdrowia.

Należy zwracać uwagę na masę ciała, kondycję mięśniową, sprawność ruchową, skórę i szatę, uzębienie, oczy, układ ruchu oraz ogólną kondycję organizmu.

§ 8. DOBÓR PAR HODOWLANYCH

Dobór par powinien być prowadzony świadomie i odpowiedzialnie, z uwzględnieniem:

zdrowia i kondycji obu osobników,

wyników badań rzepek i aparatu ruchu,

wyników badań okulistycznych,

wyników badań genetycznych,

budowy anatomicznej i zgodności ze wzorcem rasy,

jakości ruchu,

uzębienia i zgryzu,

temperamentu,

pochodzenia i stopnia pokrewieństwa,

zdrowia przodków i rodzeństwa,

jakości wcześniejszego potomstwa,

różnorodności genetycznej.

Kojarzenia powinny prowadzić do wzajemnego uzupełniania cech hodowlanych oraz ograniczania ryzyka przekazywania wad dziedzicznych.

Nie należy powielać w kojarzeniach tych samych wad budowy, problemów zdrowotnych ani obciążeń genetycznych.

Wyniki badań DNA i badań genetycznych muszą być uwzględniane przy planowaniu kojarzeń.

§ 9. RÓŻNORODNOŚĆ GENETYCZNA

Celem programu jest zachowanie możliwie szerokiej różnorodności genetycznej populacji Jack Russell Terriera.

Należy unikać nadmiernego wykorzystywania pojedynczych reproduktorów oraz nadmiernej koncentracji jednej linii hodowlanej.

Przy doborze par należy uwzględniać rodowody, stopień pokrewieństwa, wyniki badań genetycznych, zdrowie przodków, rodzeństwa i wcześniejszego potomstwa.

Wartościowe genetycznie osobniki nie powinny być eliminowane z hodowli wyłącznie na podstawie pojedynczego nosicielstwa mutacji, jeżeli możliwe jest bezpieczne zaplanowanie kojarzenia.

§ 10. TEMPERAMENT I CHARAKTER

Jack Russell Terrier powinien charakteryzować się:

inteligencją,

odwagą,

czujnością,

aktywnością,

ciekawością,

chęcią współpracy z człowiekiem,

odpowiednią odpornością psychiczną,

pewnością siebie,

stabilnością emocjonalną,

przyjaznym i zrównoważonym zachowaniem.

Do hodowli nie powinny być kwalifikowane psy wykazujące nieuzasadnioną agresję, skrajną lękliwość, niestabilność psychiczną, nadmierną nerwowość lub zachowania uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie w środowisku człowieka.

Temperament jest istotnym elementem oceny wartości hodowlanej psa.

§ 11. ROZWÓJ I SOCJALIZACJA SZCZENIĄT

Hodowca zobowiązany jest zapewnić szczeniętom warunki umożliwiające prawidłowy rozwój fizyczny i psychiczny.

Szczenięta powinny być:

prawidłowo żywione,

objęte opieką weterynaryjną,

regularnie monitorowane pod względem zdrowia,

odpowiednio socjalizowane,

przyzwyczajane do kontaktu z człowiekiem,

stopniowo zapoznawane z różnymi bodźcami środowiskowymi.

Szczególną uwagę należy zwrócić na prawidłowy rozwój kośćca, kończyn, stawów, uzębienia, masy ciała i kondycji oraz rozwój psychiczny szczeniąt.

Szczenięta powinny opuszczać hodowlę odpowiednio przygotowane do życia w nowych domach.

Zaleca się, aby wydanie szczenięcia nie następowało wcześniej niż po ukończeniu 8 tygodnia życia.

§ 12. MONITOROWANIE POTOMSTWA

Hodowca powinien monitorować rozwój potomstwa oraz wykorzystywać uzyskane informacje w dalszej pracy hodowlanej.

Szczególną uwagę należy zwracać na:

rozwój aparatu ruchu i rzepek,

budowę kończyn i kręgosłupa,

zdrowie oczu,

uzębienie i zgryz,

rozwój fizyczny i masę ciała,

kondycję i sprawność,

temperament,

zdrowie neurologiczne,

występowanie chorób dziedzicznych i genetycznych,

długość i jakość życia.

W przypadku powtarzających się problemów zdrowotnych w określonej linii hodowca powinien uwzględnić te informacje przy planowaniu kolejnych kojarzeń.

§ 13. DOBROSTAN SUKI HODOWLANEJ I SZCZENIĄT

Hodowla powinna być prowadzona z pełnym poszanowaniem dobrostanu zwierząt.

Suka hodowlana powinna mieć zapewnione:

odpowiednie żywienie,

właściwą opiekę weterynaryjną,

odpowiednie warunki bytowe,

odpoczynek pomiędzy miotami,

właściwą opiekę podczas ciąży i laktacji,

bezpieczne warunki porodu i wychowywania szczeniąt.

Nie należy dopuszczać do nadmiernej eksploatacji suki.

Liczba miotów oraz częstotliwość kryć powinny być dostosowane do wieku, kondycji i stanu zdrowia suki oraz obowiązujących regulaminów POK.

W przypadku zagrożenia zdrowia lub życia zwierzęcia hodowca jest zobowiązany do niezwłocznego zapewnienia pomocy weterynaryjnej.

§ 14. WYKORZYSTANIE PSÓW Z CECHAMI NIEPOŻĄDANYMI

Do hodowli nie powinny być wykorzystywane osobniki posiadające:

ciężkie wady budowy,

poważne choroby dziedziczne,

poważne choroby aparatu ruchu,

istotne nieprawidłowości rzepek,

poważne choroby oczu,

poważne zaburzenia neurologiczne,

wady uniemożliwiające prawidłowe funkcjonowanie,

niestabilny temperament,

nieuzasadnioną agresję,

skrajną lękliwość,

przewlekłe problemy zdrowotne mogące mieć podłoże dziedziczne.

Nie należy wykorzystywać w hodowli osobników, których wady lub stan zdrowia mogą powodować pogorszenie jakości życia psa lub jego potomstwa.

§ 15. DOSKONALENIE RASY

Doskonalenie Jack Russell Terriera powinno odbywać się poprzez:

selekcję zdrowych i funkcjonalnych osobników,

utrwalanie prawidłowego typu rasy,

poprawę budowy i proporcji ciała,

utrzymanie prawidłowego aparatu ruchu i zdrowych rzepek,

utrzymanie zdrowia oczu i układu neurologicznego,

ograniczanie chorób dziedzicznych i genetycznych,

zachowanie prawidłowej szaty, skóry, uzębienia i zgryzu,

utrzymanie stabilnego temperamentu,

zachowanie cech użytkowych i sprawności fizycznej,

wykorzystanie badań DNA i badań genetycznych,

zachowanie różnorodności genetycznej,

poprawę długowieczności i jakości życia.

Najważniejszym celem hodowli pozostaje uzyskiwanie zdrowych, sprawnych, stabilnych psychicznie, długowiecznych i zgodnych z typem rasy Jack Russell Terrierów.

§ 16. PODSTAWA I CHARAKTER PROGRAMU HODOWLANEGO

Niniejszy Program Hodowlany Rasy Jack Russell Terrier został opracowany na potrzeby Polskiej Organizacji Kynologicznej International Union (POK) z uwzględnieniem charakterystycznych cech rasy, współczesnej wiedzy kynologicznej, weterynaryjnej i genetycznej oraz zasad odpowiedzialnej hodowli.

Program określa kierunki rozwoju rasy oraz zasady kwalifikacji psów do hodowli w ramach POK.

Podstawowymi elementami kwalifikacji hodowlanej są:

obowiązkowy profil DNA,

obowiązkowa ocena rzepek,

wymagane badanie okulistyczne,

wymagane badania genetyczne dotyczące chorób istotnych dla rasy,

ocena budowy, ruchu i ogólnego stanu zdrowia,

ocena temperamentu i zgodności ze wzorcem rasy.

W przypadku badań genetycznych dotyczących chorób dziedziczonych autosomalnie recesywnie dopuszcza się wykorzystanie nosiciela wyłącznie w odpowiednio zaplanowanym kojarzeniu z osobnikiem wolnym od danej mutacji, jeżeli takie kojarzenie nie stwarza ryzyka urodzenia chorego potomstwa.